Wetenschap ontmoet amateurs met behulp van web 2.0

Web 3.0 – social media – is “hot”. Hebben web 1.0 en – 2.0 afgedaan? Natuurlijk niet, web 3.0 is een nieuwe dimensie ten aanzien van het uitwisselen van informatie met elkaar. Een insprerend voorbeeld hoe web 2.0 amateurs en wetenschappers laat samenwerken.

Exoplaneten

Een veel gedeelde aanname van astronomen is het feit dat er een redelijke kans is dat er elders in het heelal planeten zijn waar -net zoals op de aarde- leven aanwezig is. Dit is geen fantasie als men bedenkt dat er evenveel sterrenstelsels zijn als zandkorrels in de sahara, en ieder stelsel bevat miljoenen sterren, en een deel van deze sterren zal vast wel het centrum vormen van een zonnestelsel als de onze.

 

Dus: laat de kans zeer klein zijn dat er “een aarde” aanwezig is in een sterrenstelsel, het feit dat er zoveel sterrenstelsels zijn maakt dat de kans dat er ergens in het heelal leven is, redelijk groot. Astronomen zijn nuchtere mensen, en beginnen eerst met het stellen van de vraag of er andere zonnestelsels zijn, dus: zijn er planeten die om een andere ster draaien?

Speldepunten

Helaas zijn de afstanden enorm: de dichtsbijzijnde ster – proxima centauri – is iets meer dan 4 lichtjaar van ons verwijderd. Een exoplaneet – ook al is deze factoren groter dan de aarde – is domweg niet zichtbaar, hoe groot de kijker is. Echter: een exoplaneet die in haar omloop om een ster tussen de ster en de aarde komt, verraadt haar aanwezigheid doordat een deel van de ster afgedekt wordt: Een ster die -vanuit de aarde- voor 1 procent wordt afgedekt, gaat tijdelijk ook 1% minder licht geven.

Een Artist impression van exoplaneten (Bron: NASA/JPL en CALTEC - rechtenvrij)

Ontmoeting tussen wetenschap en amateurs

Sterrenkunde is een van de weinige wetenschappen waar amateurs met enige regelmaat ontdekkingen doen, en dit samen met wetenschappers delen. Zo ook hier.

Telescopen en gevoelige foto apparatuur zijn steeds betaalbaarder geworden. Menig amateur is ’s avonds na het avondeten letterlijk vanuit de eigen achtertuin bezig met zijn of haar “backyard astronomy”. Van digitale foto’s van sterren waar exoplaneten voor schuiven kunnen gewoon de pixelwaarden worden uitgelezen, en een dipje in de waarden als gevolg van een passerende exoplaneet  kan worden opgevoerd in de exoplanet transit database.

De “beloning”  voor de amateur is de terugkoppeling van de kwaliteit van de meetgegevens op basis van metingen uitgevoerd door andere amateurs. De winst voor de wetenschap is het verkrijgen van enorm veel, steeds nauwkeuriger meetgegevens. Dankzij web 2.0 werken wetenschappers al jaren met succes samen.